Deniz yüzeyinin altındaki su hareketlerini ve karışım dinamiklerini incelemek üzere Massachusetts açıklarında bir okyanus deneyi gerçekleştirildi. Martha’s Vineyard bölgesinin yaklaşık 28 kilometre güneyinde bulunan Atlas Okyanusu’na 75 kilogram rodamin boyası bırakıldı.
Çalışma, R/V Connecticut araştırma gemisinden yürütüldü. Yaklaşık 130 galonluk rodamin-etanol karışımı, yüzey suyuna yakın bir yoğunluğa sahip olacak şekilde hazırlanarak okyanusa pompalandı. Nötr batmazlık özelliğine sahip kimyasal izleyici, araştırmacıların belirli bir deniz suyu kütlesini işaretlemesini ve takip etmesini sağladı.
Boyanın izlediği yol; su kolonundaki konsantrasyon ölçümleri, radardan alınan akıntı verileri, sıcaklık ve diğer su parametreleri birlikte değerlendirilerek belirlendi. Yaklaşık 33 saat süren gözlemlerde bırakılan boyanın yüzde 99’unun yüzeye yakın karışım tabakasında kaldığı görüldü.
Rüzgâr ve dalga hareketlerinin etkisiyle üst katmanda dikey yayılma hızlı gerçekleşirken, suyun daha yoğun olduğu alt sınırda bu yayılma neredeyse durma noktasına kadar yavaşladı. Böylece yüzey katmanındaki dikey karışımın hemen altındaki tabakaya geçişe göre yaklaşık 140 kat daha güçlü ve hızlı olduğu tespit edildi.
Analizler, yüzeyin altındaki yoğunluk farklılıklarının doğal bir bariyer oluşturduğunu gösterdi. Karışım tabakasının altına geçen az miktardaki boya homojen bir hat izlemedi; aralıklı ve bölgesel dalgalanmalarla aşağı indi ve akıntılarla yatay olarak uzak mesafelere taşındı. Araştırmacılar, üst tabakadan derin sulara doğru dikey sızmanın saatler içinde değil, günlere yayılan yavaş bir süreçte gerçekleştiğini belirtti. Bulguların ısı, besin ve kirleticilerin okyanustaki yayılımının modellenmesinde kullanılması planlanıyor.
Kaynak: Sözcü
