James Webb'ten Çarpıcı Keşif: Çarpışmanın Eşiğindeki Üç Süper Kütleli Kara Delik Tespit Edildi

James Webb Uzay Teleskobu'nu kullanan uluslararası bir gökbilim ekibi, J0148-4214 adlı son derece uzak bir galakside heyecan verici bir yapıyı gün yüzüne çıkardı. Galaksinin merkezinde ve çevresinde konumlanan üç süper kütleli kara deliğin çevrelerindeki gaz bulutlarını yutarak beslendiği ve nihayetinde büyük bir birleşmeye doğru ilerlediği tespit edildi. Astronomy & Astrophysics dergisinde yayımlanan çalışma, evrenin ilk dönemlerinde kara deliklerin bu denli kısa sürede devasa kütlelere nasıl ulaştığı sorusuna önemli bir açıklama getiriyor.

Webb'in Tayfölçeri Sayesinde Tespit Edildi

Aşırı uzak mesafede bulunan bu üç kara delik doğrudan gözlemlenemese de teleskobun gelişmiş tayfölçer teknolojisi devreye girdi. Cihaz, her bir kara deliğin çevresinde yüksek hızla dönen hidrojen gazının hareketlerini ölçerek kütlelerini ve madde yutma oranlarını detaylı biçimde hesapladı. Elde edilen veriler, evrenin erken evrelerinde kara delikleri bir araya getiren dinamik süreçlerin ne denli etkin işlediğini bir kez daha doğruladı.

Merkezdeki Dev ve Sınır Tanımayan Komşusu

İncelenen galaksinin merkezinde, aralarında yaklaşık 620 ışık yılı mesafe bulunan iki kara delik yer alıyor. Bunlardan biri Güneş'in 80 milyon katı kütleye sahip dev bir yapı olarak öne çıkarken, yanında bulunan diğer kara delik 600 bin Güneş kütlesiyle görece daha mütevazı bir boyut sergiliyor. Ancak bu küçük kara delik, teorik olarak kabul edilen üst beslenme sınırının üzerinde gaz yutarak olağanüstü bir büyüme hızına ulaşmış durumda. Yoğun ışıma nedeniyle bu sürecin yakında duraksaması bekleniyor; fakat kara delik şimdiden hızla kütle kazanmaya devam ediyor.

Üçüncü Kara Delik Galaksi Dışına Fırlatılmış Olabilir

Sistemin üçüncü üyesi ise galaksi merkezinden tam 5 bin 500 ışık yılı uzakta konumlanıyor ve Güneş'in yaklaşık iki milyon katı kütleye sahip. Samanyolu'nun merkezindeki kara deliğin yarısı büyüklüğünde olan bu dev nesnenin, geçmişte yaşanan bir galaksi birleşmesi sırasında sisteme dahil olduğu tahmin ediliyor. Fizikte bilinen üç cisim problemi gereği, merkezdeki muazzam kütle çekimi bu üçüncü kara deliği diğerleriyle birleştirmek yerine yüksek bir hızla galaksinin dışına savurmuş olabilir.

Gökbilimciler, mevcut teknolojik imkânlarla hareket yönü tam olarak ölçülemeyen bu nesnenin birleşmeye mi sürüklendiğini, yoksa milyarlarca yıldır uzay boşluğunda yapayalnız mı ilerlediğini araştırmaya devam ediyor.