Küresel şeker piyasasında olumsuz hava koşulları, şeker kamışının biyoyakıt üretimine yönlendirilmesi ve ihracat kısıtlamaları fiyatları son iki yılın en yüksek seviyesine taşıdı. Coface analizine göre ham şekerin ton fiyatı yıl başından bu yana yaklaşık yüzde 25 artarak 450 doları aştı.
Yeni üretim sezonunun başından itibaren S&P GSCI Tarım Endeksi yüzde 16 gerilerken şeker endeksi yüzde 1 yükseldi. Damla Kaya'nın aktardığı Uluslararası Şeker Örgütü verilerine göre küresel piyasada bir önceki sezonda 1,1 milyon ton arz fazlası vardı; 2026/2027 dönemi için 200 bin tonluk açık bekleniyor.
Üretici ülkelerde yaşanan aksaklıklar arz açığını artırabilir. Brezilya'da eylül ve ekim başındaki yoğun yağışlar Orta-Güney bölgesindeki hasadı aksatttı. Hindistan'da muson yağışları normalin yüzde 12,6 altında kaldı. Tayland'da üretimin yüzde 17 düşerek 10 milyon tonun altına inmesi, AB'de ise şeker pancarı rekoltesinin yüzde 20 azalıp üretimin 13,5 milyon tona gerilemesi bekleniyor.
El Niño hava olayının etkilerinin en az 2027 yılının ilk çeyreğine kadar sürmesi öngörülüyor. Şeker kamışının etanol üretimine ayrılması da arz dengesini etkiliyor. Brezilya zorunlu etanol karışım oranını yüzde 30'dan yüzde 32'ye çıkarırken Hindistan 2030 yılı için hedeflenen yüzde 20'lik karıştırma oranına 2025 yılında ulaştı.
Hindistan iç piyasadaki arzı korumak amacıyla ihracatı kademeli olarak kısıtladı ve Mayıs 2026'da neredeyse tamamen durdurdur. Ülke 31 Ekim'e kadar 1 milyon ton ham şeker ithalatına izin verecek tarife kontenjanı tanımladı; 1 Kasım'dan itibaren şeker kamışının etanol üretiminde kullanılmasını yasakladı. İç tüketime ayrılması hedeflenen miktar 2026/2027 sezonunda 28 milyon ton olarak belirlendi.
Dünya şeker ihracatının yüzde 55'ini karşılayan Brezilya'nın küresel pazardaki ağırlığı arttı. Coface analizi, Brezilya'da olası üretim aksaklıkları karşısında küresel şeker piyasasının daha kırılgan hâle gelebileceğini belirtti.
Kaynak: Karar
