Genç kuşakları yurtdışında eğitilerek ülkenin geleceğine katkı sunmaya teşvik eden program, Kibele Sanat Galerisi’nin yeni sezonundaki sergide yeniden gündeme taşınıyor. Erken Cumhuriyet döneminde başlatılan seferberlik, 1924-1954 arasındaki otuz yıllık süreci kapsıyor.
Programın başlangıcında, dönemin Milli Eğitim Bakanlığı, yurt dışındaki üniversitelere eğitim göndermek üzere gençler arıyordu. 29 Ekim 1924’te düzenlenen sınavda başarılı adaylar devlet bursuyla yurt dışına gönderildi. Hedef, öğrenimlerinden edindikleri bilgi ve deneyimi Türkiye’ye taşıyarak kalkınmanın farklı alanlarına katkıda bulunacak bir kuşak yetiştirmekti.
Sergi, bursiyerlerin gönderiliş sürecini, maddi ve manevi desteklerini, akademik başarılarının izlenişini ve kendilerine ait belgeleri bir araya getiriyor. Mektuplar ile kişisel anlatılar, yabancı bir ülkede öğrenim görmenin deneyimini; İkinci Dünya Savaşı’nda yurda dönüşleri ise üstlendikleri sorumlulukları görünür kılıyor.
Arşiv, gençlerin kamu kurumlarında kadro oluşturmasını, sanayi, tarım ve madencilik alanlarındaki yatırımlara öncülük etmesini, yönetim görevleri üstlenmesini ve üniversite reformuyla çağdaş bilim dallarının Türkiye’ye gelmesini ele alıyor. Böylece seferberliğin yalnızca burslu öğrencilerin kariyeriyle sınırlı kalmadığı, kalkınma hedefine daha geniş bir katkı sunduğu vurgulanıyor.
Sergi düzenleyicileri, eğitim seferberliğinin kitaplar ve belgesellerde anlatılmasına rağmen etkilerinin yeterince görünür hâle gelmediğini belirtiyor. Serginin, dönemin bilimsel ve akademik sonuçlarını ayrıntılı biçimde tanıtmayı ve literatüre katkı sağlamayı amaçladıklarını ifade ediyorlar.
Genç Türkiye Cumhuriyeti’nin nitelikli kadrolarını yetiştirme çabasını anlatan sergi, 7 Mart 2027’ye kadar ziyaret edilebilecek. Çalışmaları savaşlar içinde sürdürülen bursiyerlerin deneyimlerinin yanı sıra liyakat, cesaret, güven ve vatan sevgisi temelli bir idealist miras da belgeler arasında yer alıyor.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika
