BDDK'den tasarruf finansman şirketlerine kapsamlı düzenleme: Riskli yatırımların önü kesildi

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), tasarruf finansman şirketlerine yönelik önemli bir düzenlemeye imza attı. Kurumun Finansal Kurumlar Birliği Başkanlığına gönderdiği talimatla, şirketlerin tasarruf fon havuzları ve kendi hesaplarında biriken tutarları değerlendirebileceği alanlar sınırlandırıldı.

Yatırım alanları daraltıldı

Yeni düzenlemeyle riskli varlıklara yatırım yapılmasının önüne geçilmesi ve kaynakların hızla likit olabilecek görece risksiz varlıklarda değerlendirilmesi hedefleniyor. Bu kapsamda tasarruf finansman şirketleri, söz konusu varlıklarını yalnızca şu alanlarda değerlendirebilecek:

• Katılım bankalarında açılacak Türk lirası cinsi özel cari hesaplar veya katılma hesapları
• Hazine ve Maliye Bakanlığınca ihraç edilen, altına dayalı olmayan Türk lirası cinsi yurt içi kira sertifikaları (sukuk)
• Risk değeri 1 veya 2 olan ve Türk lirası cinsinden ihraç edilen katılım esaslı yatırım fonları

Hem tasarruf fon havuzları hem de şirket hesapları için daha ihtiyatlı kısıtlamalar getirildiği bildirildi.

Nemasız fonlara yeni kurallar

Tasarruf fon havuzlarında nemasız kalan tutarların sınırlandırılması amacıyla günlük getirisiz bakiyenin, şirketin bir önceki ay sonu itibarıyla hesaplanan tasarruf fon havuzunun binde 2'sini aşmaması kararlaştırıldı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Elektronik Fon Transferi (EFT) sisteminin kapanış saatinden sonra havuza aktarılan tutarların ise bir sonraki gün hesaplamaya dahil edileceği belirtildi.

Yüksek tutarlı sözleşme limitleri yükseltildi

Düzenlemeyle yüksek tutarlı sözleşmelere ilişkin eşikler de önemli ölçüde artırıldı. Buna göre yüksek tutarlı kapsamına alınma limiti 2 milyon 509 bin 800 liradan 5 milyon liraya, konut veya çatılı iş yeri finansmanı sözleşmelerinde ise 6 milyon 274 bin 500 liradan 12 milyon 500 bin liraya yükseltildi.

Yüksek tutarlı sözleşmelerin toplam tutarının ilgili dönemdeki toplam sözleşme tutarına oranı yüzde 5 ile sınırlandırıldı. Ancak 1 Ocak 2025'ten sonra kurulan şirketler için kademeli geçiş öngörülerek bu oranın 30 Haziran 2027'ye kadar yüzde 15, 1 Temmuz-31 Aralık 2027 döneminde ise yüzde 10 olarak uygulanmasına karar verildi.

Sözleşme üst limitleri güncellendi

Risk yoğunlaşmasının önüne geçilmesi amacıyla bir gerçek veya tüzel kişi ya da aynı risk grubundaki taraflarla yapılabilecek sözleşme sayısı da kısıtlandı. Bu doğrultuda bir kişi, aynı tasarruf finansman şirketiyle en fazla bir taşıt ve bir konut veya çatılı iş yeri finansmanı sözleşmesi olmak üzere toplam iki sözleşme imzalayabilecek.

Kişi veya risk grubu bazında sözleşme tutarı sınırları da güncellendi. Taşıt finansmanı için azami sözleşme tutarı 6 milyon 250 bin liraya, konut veya çatılı iş yeri finansmanı için ise 62 milyon 500 bin liraya yükseltildi. Bir kişi veya risk grubuna ait tüm sözleşmelerin toplam tutarı da 62 milyon 500 bin lira ile sınırlandırıldı.

BDDK, düzenlemelere uyum sağlanabilmesi amacıyla şirketlere geçiş süresi tanırken, yeni kuralların 1 Ekim itibarıyla uygulanacağını bildirdi.